Notice (8): Undefined index: Menu [APP/Controller/ListController.php, line 209]
Notice (8): Undefined index: Menu [APP/Controller/ListController.php, line 210]
Notice (8): Undefined index: Menu [APP/Controller/ListController.php, line 210]
Warning (2): Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /var/www/html/lib/Cake/Utility/Debugger.php:797) [CORE/Cake/Network/CakeResponse.php, line 458]
Mahabharatam | Mahabharata | Mahabharat | Mahabharata Pravachanam | Kavitraya Bharatam | Nannaya, Tikkana, Errana | Vyasa Bharatam | Telugu Bharatam | Telugu | Download Bharatam | Bharatam | Pandavas | Avadhanam | Samprathi Surendranath | Telugu Books | P V Ramana । మహాభారతం । భారతం । మహాభారత ప్రవచనం । కవిత్రయ భారతం । వ్యాస భారతం । నన్నయ, తిక్కన, ఎఱ్ఱన । తెలుగు భారతం । తెలుగు సాహిత్యం । పాండవులు । అవధానం । సాంప్రతి సురేంద్రనాథ్ | పి.వి.రమణ

17

          అర్జునుడు ఏమైన చెప్పి ఉండవచ్చు  కాని ఆ చెప్పిన విధానంలో ఉన్న నాగరికత, సంస్కారాలకు, ‘చిత్తంబు రంజిల్ల మధుర సల్లాపంబు జేసి’ – చాలా తృప్తి కలిగింది ఆయనకి. ‘కర్పూరసహితంబగు తాంబూలంబు పెట్టి’ - మరి గురువు గారు కదా,  ‘చిత్రంబులగు చీనాంబరములు’ ఇచ్చి, ఈ రోజులలో కూడా మనం పాటించే సంప్రదాయం ఇదే. ముందు ఒక కొబ్బరికాయ తీసుకుని వచ్చి ‘అమ్మా నేర్చుకో! వీరే మీ గురువుగారు’ అని అప్పజెపుతాము. అలాగే ‘మణిమయంబులగు ఆభరణంబు లొసంగి సంభావించి అవ్విభుండు’ మణిమయములైన ఆభరణములను ఇచ్చి ‘నీవు చతురమతివి’ నిన్ను చూశాను. నీ వ్యవహారం తెలిసిపోయింది కదా! నీకు నిక్కన్నియ అప్పగింప - మళ్ళీ అప్పగింప, అప్పగింతల ప్రసక్తి – ‘అప్పగింపనేలయైన’ ఈ వాక్య విన్యాసంలో ఉండే గొప్పదనం. నీకు ఈ కన్యని అప్పగిస్తుంటే, ‘నాదు హృదయ మతులు దీనియెడ కడు ఆర్ద్రమై యుండు గాన చెప్పకుండరాదు’ – ‘ఈ అమ్మాయి నాకు చాలా గారాబం. ముద్దు. నా హృదయము, బుద్ధీ రెండూ కూడా మా అమ్మాయి మీద కడు ఆర్ద్రమై ఉంటాయి. మీరు విద్య నేర్పించేటపుడు జాగ్రత్తగా ఉండండి, నాట్యశిక్షణ ఇచ్చేటపుడు కింద కూర్చుని ఆయన ‘నట్టు’ కొడుతూ ఉంటారు. ఎప్పుడైతే తాళం తప్పిందో దానితోనే పాదం మీద దెబ్బపడుతుంది. మీరు నాట్యాచార్యులు కనుక అమ్మాయి నాట్యం చేసేటప్పుడు దండలాసక విధానం తెలుసు అన్నారు కాబట్టి కొంచెం చిన్న కర్ర పెట్టుకోండి’ ‘అయ్యా! మీకు చెప్పాల్సిన విషయం కాదు కాని చెప్పకుండా ఉండలేను.’ ‘నెచ్చెలులతోడ ఎంత మచ్చికఁ దన ఇచ్చ నాడమరిగినది’ – ‘తన ఇష్టం వచ్చినట్లు ఆడుకుంటూ అల్లారుముద్దుగ పెరిగినది’, ‘ఇచ్చేడియ మెలగు’ - ‘ఇంతవరకు ఎటువంటి అదుపాజ్ఞలు లేకుండా పెరిగింది, ‘శిక్ష ఎఱుగదు సుమ్మీ!’ – ‘ఎవ్వరూ ఆమెను శిక్షించే అవసరం రాలేదు. కాని నాట్యశాస్త్రం నేర్పేటప్పుడు దానికి కావలసిన క్రమశిక్షణ, పరిశ్రమ ఎంతో ఉన్నాయి’. ‘బాలకేళిమీది భరము క్రమంబున విడువ’ – ‘ఒక తండ్రి కూతురిమీద చూపే ప్రేమతో, ‘ఆ ఆటపాటలమీద ఉన్న వేడుక ఒక్కసారి పోవాలి అని పెట్టుకోకండి’. ‘అది క్రమంబున విడువ’ – ‘క్రమంగా మీ దారిలోనికి వస్తుంది’. ‘కళలయందు వేడ్కజొనిపి’ – ‘మీకున్న కళల్లో ఆమెకు కుతూహలం కలిగించి’, ‘నయముతోడ నర్తనంబుల శిక్షింప నెలతకు నేడుగడయు నీవె కాదె’ – ‘మా అమ్మాయికి ఇక అన్నీ నీవే కదా!’

              అని ఉచితంబుగా పలికి ‘అంగన హస్తము పట్టి తత్కరంబున కదియించి నీ గురువు’ - అద్భుతమైన పద ప్రయోగం. ‘గురువు అంటే తండ్రి, ఆచార్యుడు. ‘గురువుఁ బొల్తి తగం కొనియాడుమెట్లు సెప్పె నటుల’  - ‘ఎలా చెపితే అలా’, ‘భక్తిమై పెంపెసలారఁగ’. ఇవన్నీ అప్పగిస్తూ చెప్తున్నాడు. ‘కూడు కూర చందన కుసుమాదులన్ నడిపి’-  ‘జాగ్రత్తగా చూసుకోమ్మా!’ అని గారంగా చెప్పి, అమ్మాయిని అప్పగించాడు, ‘ఎల్ల చుట్టములును తల్లియు తోడును, చెలియుఁ బరిజనంబును చెలువ నీకు గురువ’ – ‘నీకు ఇక అన్నీ ఈయనే’. ఇంక ఒక్క ‘కొఱంతయు లేదెందుఁ, జేరి బ్రతుకు బుద్ధి గౌరవమున’ - మన యింట ‘బృహన్నలకు ఇచ్చట అచ్చట అనక ఎచ్చటనైన నీ బృహన్నల మెలగం జనియెడు మానిసి తనమున కిమ్మగు నట్టి చరితమున వర్తించున్’ - అని అప్పగించాడు.

పాండవులు విరాటరాజ్యంలో స్థిరపడుట

ఈ విధంగా అందరూ ఒక్కొక్కళ్ళు ఒక్కొక్క వృత్తిలో ఇమిడిపోయారు. ద్రౌపది వచ్చి సైరంధ్రిగా అంతఃపురంలో నిలచింది.

క.            ఇవ్విధమున నయ్యేవురు 
               నవ్వెలఁదియు సకలజనుల కజ్ఞాతముగా         

               నవ్విరటు ప్రోల ప్రమదము 
               నివ్వటిల వసించి రుచిత నిభృతత్వమునన్             (విరాట.  1-245)


     అని వైశంపాయనుడు చెప్పగా,

            జనమేజయుడు ‘వారల వర్తనం బటమీఁదఁ జెల్లిన తెఱం గెఱింగింపు మని’ కోరాడని చెబుతూ ఆశ్వాసాంతంలో హరిహరనాథుని స్మరించుకున్నాడు తిక్కన. 

Player
>>